ABD'de daha önce de kuş gribi salgınları yaşanmıştı ancak mevcut salgın Şubat 2022'de başladı ve yaklaşık 100 milyon tavuk ve hindinin katledilmesine yol açtı. Dünyanın yeni korkusu adım adım yaklaşırken uzmanlar, kurtulmak ya da en azından etkiyi azaltmak için çeşitli önlemlere başvurmaya devam ediyor. Uzmanlar, sıcak noktaların hâlâ oluştuğunu ancak çiftliklerdeki biyogüvenlik çabaları ve şirketler ile tarım yetkilileri arasındaki koordineli yaklaşım nedeniyle bunların sıklığının kısmen düştüğünü söylüyor.
1500 KİLOLUK BİR İNEK VE 5 KİLOLUK BİR TAVUK NASIL AYNI HASTALIĞA SAHİP?
Süt çiftçileri de benzer önlemleri uygulamaya çalışabilir ancak hayvanlar ile endüstriler arasındaki büyük farklar, öğrenilebilecek ve uygulanabilecek dersleri sınırlamaktadır. 1.500 kiloluk bir inek ile 5 kiloluk bir tavuk nasıl aynı hastalığa sahip olabilir?
BİRÇOK MEMELİ DE YAKALANDI
Genellikle kuş gribi olarak adlandırılmasının nedeni, hastalığın büyük ölçüde enfeksiyonlardan kurtulabilen yabani kuşlar tarafından yayılmasıdır. Deniz aslanları ve kokarcalar da dahil olmak üzere birçok memeli de hastalığa yakalandı.
BÜYÜK FARKLILIKLAR VAR
Hayvanlar, enfekte bir kuşu yiyerek veya virüsün bulunduğu ortamlara maruz kalarak enfekte olabilirler. Bununla birlikte, ineklerin ve tavukların enfekte olduktan sonra nasıl bir performans sergiledikleri konusunda büyük farklılıklar var.
TOPLU OLARAK ÖLDÜRÜLMESİNE YOL AÇTI
Kuş gribi tipik olarak enfeksiyondan birkaç gün sonra tavuklar ve hindiler için ölümcül olup, kuşların anında toplu olarak öldürülmesine yol açmaktadır. Bu inekler için doğru değil.
SEMPTOMLAR DEVAM ETTİ
Güney Dakota Eyalet Üniversitesi'nde veteriner hekim olarak görev yapan Russ Daly, birçok eyaletteki mandıraların, semptomların devam etmesi ve süt üretimlerinin düzelmemesi nedeniyle enfekte hayvanları öldürmek zorunda kaldıklarını bildirdi.
TEMİZLİK MANYAKLARI HALİNE GELDİLER
Kuş gribinin genellikle inekler için ölümcül olmadığını ancak enfeksiyon kapmış bir hayvanın, bakteriyel pnömoni ve meme enfeksiyonları gibi mandıralarda tipik olarak bulunan diğer hastalıklara karşı daha savunmasız olabileceğini söyledi. Yumurta endüstrisi tavukları korumak için ne yaptı? Yumurta operatörleri temizlik manyakları haline geldi.
VİRÜS KALINTILARINI ÖLDÜRMEK İÇİN
Hastalığın yayılmasını önlemek için yumurta üreticileri, işçilerin ahıra girmeden önce duş almalarını ve temiz kıyafetler giymelerini, çıktıklarında ise tekrar duş almalarını talep ediyor. Ayrıca virüs kalıntılarını öldürmek için sık sık kamyonları yıkıyor ve lastiklere solüsyon püskürtüyorlar.
ÖZEL ÇİTLER KURULUYOR
Hatta birçok yumurta işletmesinde yabani kuşların ziyarete gelmelerini engellemek için lazerler kullanılıyor ve özel çitler kuruluyor. Amerikan Yumurta Kurulu Başkanı Emily Metz, "Korkuluğun günü geride kaldı" dedi.
DİKKATİ SÜRDÜRMEK ZOR
Arkansas Üniversitesi tarım işletmesi profesörü Jada Thompson, bu çabalar olmasaydı mevcut salgının çok daha kötü olacağını söyledi. Yine de, hastalığın bir operasyona girmesine izin vermenin maliyeti bu kadar yüksek olsa bile, bu tür bir dikkati sürdürmenin zor olduğunu söyledi.
DAHA AZ GÖRÜLÜYOR
Et için yetiştirilen ve piliç olarak bilinen tavuklarda da kuş gribi görülüyor ancak bu tür vakalar daha az görülüyor. Kısmen bunun nedeni, piliç tavukların yalnızca 6 ila 8 haftalıkken öldürülmesi, dolayısıyla enfeksiyona yakalanmak için daha az zamanları olmasıdır. Aynı şey inekleri ve süt işçilerini korumak için de yapılabilir mi?
BÜYÜK HAYVANLAR DAĞINIKTIR
Mandıralar, ahırlara erişimi sınırlandırarak hastalığın yayılmasını kesinlikle azaltabilir, böylece insanlar ve ekipmanlar virüsü başka yerden getirmez. İşçiler kendilerini korumak için göz koruması, önlük ve eldiven de takabilirler ancak bunun başka yolu yok: Büyük hayvanlar dağınıktır.
SÜTÜN SIÇRAMASINA NEDEN OLABİLİR
“Salon sıcak ve nemli bir yer; idrar, dışkı, su gibi birçok sıvının etrafa saçılması nedeniyle etrafta uçuşuyor. Wisconsin Veteriner Laboratuvarı müdürü Keith Poulsen, "İnekler süt makinesini çalıştırıp sütünüzün sıçramasına neden olabilir" dedi.
İNSANLAR İÇİN GÜVENLİ OLMASINI SAĞLAR
Mandıraların ayrıca hayvanlar arasında sağım ekipmanlarını dezenfekte edecek zamanı veya personeli yoktur, bu nedenle ekipmanlar kontamine olabilir. Pastörizasyon sütteki bakteri ve virüsleri öldürerek sütün insanlar için güvenli olmasını sağlar.
TAMAMEN KAÇINILABİLİR
Poulsen, süt endüstrisinin kümes hayvanları ve domuz eti endüstrilerinin çizdiği yolu izleyebileceğini ve daha resmi, daha iyi finanse edilen araştırma organizasyonları kurarak kuş gribi gibi sorunlara daha hızlı yanıt verebileceğini veya bunlardan tamamen kaçınabileceğini söyledi.