İngiltere'deki bir grup araştırmacı ölü su samurlarının bedenleri üzerinde yaptıkları araştırma sonucunda adeta hayatlarının şokunu yaşadı. Dünya için korkunç detay ile burun buruna gelen bilim insanları su samurlarının bedenlerini çürümesin diye hemen buzluğa kaldırdı. Hepsinin karnı ağzına kadar aynı şey ile dolu. Bu tüm dünya için felaket olabilir.
ÖLÜ BULUNDULAR
Cardiff Üniversitesi'nin Otter Projesi'nden, daha önce bu kimyasalları kullanan bir fabrikanın yakınında bulunan ölü su samurlarının bedenlerindeki PFAS konsantrasyonlarını analiz eden yeni bir çalışmayla ilgili bir rapor yayınladı. Bilim insanları makalede, 2015 ile 2019 yılları arasında 20 su samurunun bedenlerinde 33 tür PFAS bileşiği bulunduğunu ortaya koydu.
HEPSİNİN VÜCUDUNDA AYNI ŞEY ÇIKTI
Dahası, su samurlarının hemen hemen hepsinin vücudunda PFAS'tan daha düşük konsantrasyonlarda da olsa PFAS yerine geçen kimyasallar da bulunuyordu; yapısal olarak benzer olan bu bileşikler, PFOA ve PFOS gibi bazı PFAS'lara yönelik düzenlemelerin yürürlüğe girmesinden sonra üreticiler tarafından piyasaya sürülmüştü.
Keşfedilen bileşiklerden birinin İngiltere'de üretilmediğini ve bilim insanlarının bunun Çin'den ithal edilen ürünlerle çevreye yayılmış olabileceğini düşündüğü belirtildi.
POTANSİYELİ ÇOK YÜKSEK
Cardiff Üniversitesi Biyolojik Bilimler Okulu Araştırma Görevlisi Emily O'Rourke, Phys.org'a göre, "Bu bulgu, birçok ikamenin küresel kirleticiler olduğu veya olma potansiyeline sahip olduğu yönündeki artan kanıtlara katkıda bulunuyor," dedi. "Bu, olası toksisiteleri nedeniyle özellikle endişe verici. Sıçanlar, fareler ve balıklar üzerinde yapılan çalışmalar, bunların toksik etkilere neden olma potansiyeline sahip olduğunu göstermeye başladı."
EN BÜYÜK YIRTICILAR
O'Rourke, yayına yaptığı açıklamada, su samurlarının en büyük yırtıcılar olmaları nedeniyle beslenmeleri yoluyla PFAS kimyasallarını biriktirebildiklerini ve bunun da onları çevre kirliliğinin iyi bir göstergesi haline getirdiğini söyledi.
GEZEGEN GENELİNDE ETKİLİ
Bu, gezegen genelinde yaygın PFAS kirliliğine dair giderek artan kanıtlara ekleniyor. Örneğin, küresel bir çalışma, bilinen kirlenme alanlarından uzaktaki sularda zararlı PFAS seviyeleri buldu. Phys.org'a göre, Antarktika ve Tibet Platosu da dahil olmak üzere dünyanın dört bir yanındaki yağmur suyunda da sonsuza dek kimyasalları bulundu .
İnsanlar PFAS'a, kirlenmiş yiyecek ve su tüketerek, PFAS içeren havayı soluyarak veya suya dayanıklı giysiler ve yapışmaz pişirme kapları gibi bu kimyasallarla yapılmış ürünleri kullanarak maruz kalırlar.
KİMYASALLARA MARUZ KALIYORLAR
CDC ve Amerikan Kanser Derneği'ne göre, yapılan araştırmalar PFAS kimyasallarına maruz kalmanın karaciğer ve böbrekleri etkileyen kanserler , üreme sorunları, düşük doğum ağırlıkları, çocuklarda bağışıklık sisteminin zayıflaması, kolesterolün artması ve kilo alımı ile bağlantılı olduğunu ortaya koyuyor.
KARACİĞER HASARI
Mongabay'ın haberine göre PFAS'lar yaban hayatına da zarar veriyor ve bağışıklık sisteminin baskılanması, karaciğer hasarı, gelişimsel ve üreme sorunları, sinir ve endokrin sistemi sorunları, bağırsak mikrobiyomu/bağırsak hastalıkları gibi rahatsızlıklara yol açıyor.
DÜNYA ÇAPINDA YASAKLANDI
Dünya çapındaki birçok ülke belirli PFAS bileşiklerini yasakladı veya kısıtlamalar getirdi. Örneğin, Royal Society of Chemistry'ye göre İngiltere ve Galler'deki su şirketlerinin PFAS seviyelerini ölçmesi ve yönetmesi gerekiyor.
SAĞLIK ANTLAŞMASI
Blue Marble'a göre Avrupa Birliği PFOA'yı 2008'de düzenlemeye başladı ve 2020'de yasakladı. Bu arada ABD bu bileşiği 2003'te aşamalı olarak kullanımdan kaldırmaya başladı ve 2014'te yasakladı. PFOA'lar, 186 ülke arasındaki küresel bir sağlık antlaşması olan Stockholm Sözleşmesi'nin bir parçası olarak 2020'de küresel olarak yasaklandı.
Ayrıca ABD Çevre Koruma Ajansı 2006 yılından bu yana PFAS'ı aşamalı olarak kullanımdan kaldırmak için çalışıyor ve bu kimyasallarla mücadele için harekete geçmeye devam ediyor.
KAÇINMAK İMKANSIZ
PFAS'lar çok yaygın olduğundan, bunlardan kaçınmak imkansızdır. Ancak, maruziyetinizi sınırlamak için yapabileceğiniz birkaç şey vardır. Bunlar arasında yapışmaz pişirme kaplarından kaçınmak ve leke veya suya dayanıklı giysiler satın alımınızı sınırlamak yer alır. Ayrıca, PFAS Central'dan bu listeyi kullanarak PFAS içermeyen markalara öncelik verebilirsiniz.